• Blog - Van crea naar creativiteit!

Blog - Van crea naar creativiteit!

Creativiteit is meer dan knutselen en gezellig bezig zijn - een vooral voor de kinderen bedoeld. Het is een voorwaarde om te komen tot nieuwe dingen, om te ondernemen, te innoveren en staande te blijven in een veranderende wereld.

Het begint in de klas

Op hun werkplek liggen de kunstwerkjes van vorige week keurig klaar om afgerond te worden; die van de week ervoor pronken aan een lijntje aan de muur. Potloden, stiften, kwasten, confetti, watten en het fel gekleurde papier staan alweer klaar voor het volgende project. Soms loop ik een lokaal binnen en dan word ik vooral gelukkig van de chaos: overal materialen en kunstwerkjes die net vorm beginnen te krijgen, of juist bijna klaar zijn. Vraag je je af waarom juist de chaos mij blij maakt? Lees verder!

Trainen van vaardigheden

Ik vind het prachtig dat kinderen de kans krijgen om creatieve technieken te oefenen voor later. Maar, creativiteit en het oefenen van creatieve vaardigheden zijn niet inwisselbaar. Het gebruiken van creatieve technieken is een onderdeel van het creatieve proces, maar niet het enige onderdeel. Denk aan vaardigheden als binnen de lijntjes kleuren, knippen, plakken, scheuren, schilderen, kleuren mengen, drukken en boetseren. Met voldoende oefening kan (bijna) iedereen deze dingen onder de knie krijgen en zo een mooi eindproduct maken. Voor muzikale vaardigheden als toetsen bespelen, bekende liedjes zingen, noten blazen, ritmes maken, danspasjes doen, sprongen maken geldt hetzelfde. Allemaal waardevolle vaardigheden de vraag is alleen: heb je eerst vaardigheden nodig voordat je creatief ermee kan omgaan? Mijn visie is dat ze tegelijk ontwikkeld worden.

Uitdaging stimuleert creativiteit

Hoe ga je dan net dat stapje verder: van crea bezig zijn naar creativiteit? Het creatieve denkvermogen wordt gestimuleerd als er iets nieuws wordt ‘gemaakt’. Dit kan omdat er iets ‘mist’ of als er iets niet klopt. Dan hebben we te maken met een uitdaging of een probleem. Als er een kleur op is, als de helft van het plaatje ontbreekt, als er een snaar breekt of een danser afwezig is, als de instructies ontbreken en er geen voorspelbare einde meer is. Dan is er de noodzaak om echt iets nieuws te verzinnen of te creëren. Hoe kun je deze creatieve situatie simuleren? Door het stellen van een vraag zonder een ‘juist’ antwoord. Door het geven van een open opdracht, zonder een vooraf bepaald eindproduct. ‘Hoe ziet een auto er over 50 jaar uit? Hebben we dan nog wel een auto of reizen we op een hele andere manier? Waar kun je elastiekjes voor gebruiken?’ Wat dan gebeurt, is uitproberen, opnieuw beginnen, mee kijken, verder kijken, nadenken, discussiëren, analyseren en geconcentreerd dat ene dingetje voor elkaar te krijgen. Meestal met een beetje chaos als resultaat. Als je dergelijke open opdrachten geeft, weet je zeker dat geen twee kunstwerkjes er hetzelfde uit gaan zien. De creativiteit van de leerlingen wordt aangesproken en hun handigheid met bepaalde vaardigheden en materialen.

Creativiteit is overal

Toegang tot creativiteit is niet alleen van belang voor kinderen. Het is een voorwaarde om te komen tot nieuwe dingen, om te ondernemen, te innoveren en staande te blijven in een veranderende wereld. Als de Powerpoint het niet doet en je toch die presentatie moet geven, als jouw organisatie een andere richting op gaat dan verwacht. In zulke gevallen zijn de succesvolste mensen diegenen met de meest flexibele en creatieve houding. Het stimuleren van echte creativiteit is dus niet een kwestie van leuk crea bezig zijn, maar een noodzakelijke investering in de toekomst.

Welke opdracht ga jij morgen geven waarvan jij niet weet wat het resultaat precies gaat zijn?